Был мәҡәлә Science X мөхәрририәт процедураларына һәм сәйәсәтенә ярашлы тикшерелде. Мөхәррирҙәр йөкмәткенең бөтөнлөгөн тәьмин итеү менән бер рәттән түбәндәге сифаттарҙы ла һыҙыҡ өҫтөнә алды:
Бәшмәк һәм бактерияларҙан торған “күҙәнәктән тыш матрица” йәки ЭСМ тип аталған йәбешкәк тышҡы ҡатлам желе консистенцияһына эйә һәм һаҡлаусы ҡатлам һәм ҡабыҡ булып хеҙмәт итә. Әммә күптән түгел iScience журналында баҫылған тикшеренеүҙең һөҙөмтәләре буйынса, Массачусетс университеты Амхерст Вустер политехник институты менән берлектә үткәргән, ҡайһы бер микроорганизмдарҙағы ЭКМ тик щавели кислотаһы йәки башҡа ябай кислоталар булғанда ғына гель барлыҡҡа килтерә. 1449240174198-2′); });
Сөнки ЭСМ антибиотиктарға ҡаршы тороусанлыҡтан алып тығыҙланған торбаларға һәм медицина ҡорамалдарын бысратыуға тиклемге бөтә нәмәлә мөһим роль уйнай, микроорганизмдар үҙҙәренең йәбешкәк гель ҡатламдары менән нисек манипуляция итеүен аңлау көндәлек тормошобоҙ өсөн киң әһәмиәткә эйә.
“Мин һәр ваҡыт микроблы ЭКМ-дар менән ҡыҙыҡһынам”, – ти Массачусетс Амхерст университетының микробиология профессоры һәм хеҙмәттең өлкән авторы Барри Гуделл. "Кешеләр йыш ҡына ЭСМ-ды микроорганизмдарҙы һаҡлаусы инерт һаҡлаусы тышҡы ҡатлам тип уйлай. Әммә ул шулай уҡ туҡлыҡлы матдәләр һәм ферменттар микроб күҙәнәктәренә инеү һәм сығыу мөмкинлеген биргән канал булып эшләй ала".
Ҡаплау бер нисә функция үтәй: уның йәбешкәклеге айырым микроорганизмдар бергә йыйылып, колониялар йәки “биопленкалар” барлыҡҡа килтерә ала, ә етерлек микроорганизмдар быны эшләгәндә, ул торбаларҙы тыға йәки медицина ҡорамалдарын бысрата ала.
Әммә ҡабығы ла үтеп инеүсән булырға тейеш. Күп микроорганизмдар ЭКМ аша төрлө ферменттарҙы һәм башҡа метаболиттарҙы үҙҙәре ашарға йәки зарарларға теләгән материалға (мәҫәлән, серегән ағас йәки умыртҡалылар туҡымаһы) бүлеп сығара, ә һуңынан, ферменттар аш һеңдереүҙең эшен тамамлағас, туҡлыҡлы матдәләрҙе ЭКМ аша күсерә. ҡушылма организмға кире һеңә. күҙәнәктән тыш матрицаһы.
Тимәк, ЭСМ инерт һаҡлау ҡатламы ғына түгел; Ысынында, Гуделл һәм коллегалары күрһәтеүенсә, микроорганизмдар үҙҙәренең ЭКМ-ының йәбешкәклеген, тимәк, үтеп инеүсәнлеген контролдә тотоу һәләтенә эйә кеүек. Нисек эшләйҙәр? Фото: Б. Гуделл
Бәшмәктәрҙә секреция щавели кислотаһы булып күренә, был күп үҫемлектәрҙә тәбиғи рәүештә осрай торған таралған органик кислота. Гуделл һәм уның коллегалары асыҡлауынса, күп микробтар үҙҙәре бүлеп сығарған щавели кислотаһын углеводтар тышҡы ҡатламына бәйләү өсөн ҡуллана, йәбешкәк, гель һымаҡ ЭСМ барлыҡҡа килтерә кеүек.
Әммә команда яҡынданыраҡ ҡарағас, щавели кислотаһы ЭКМ етештереүгә ярҙам итеп кенә ҡалмай, уны “көйләй” икәнен асыҡлай: микробтар углевод-кислота ҡатнашмаһына ни тиклем күберәк щавили кислотаһы өҫтәһә, ЭСМ шул тиклем йәбешкәк була. ЭСМ ни тиклем йәбешкәк булһа, эре молекулаларҙы микробҡа инеүҙе йәки сығыуҙы шул тиклем нығыраҡ тыя, ә бәләкәй молекулалар тирә-яҡ мөхиттән микробҡа инеү өсөн ирекле ҡала һәм киреһенсә.
Был асыш бәшмәктәр һәм бактериялар тарафынан сығарылған төрлө берләшмәләрҙең был микроорганизмдарҙан тирә-яҡ мөхиткә нисек эләгеүе тураһында традицион фәнни аңлауға ҡаршы сыға. Гуделл һәм уның хеҙмәттәштәре ҡайһы бер осраҡтарҙа микроорганизмдарға микроорганизмдың йәшәүе йәки зарарланыуы өсөн бәйле булған матрицаға йәки туҡымаға һөжүм итеү өсөн бик бәләкәй молекулалар секрецияһына күберәк таянырға тура килергә мөмкин тип фаразлай.
Тимәк, ҙурыраҡ ферменттар микробтар күҙәнәктән тыш матрицаһы аша үтә алмаһа, патогенезда бәләкәй молекулалар секрецияһы ла ҙур роль уйнай ала.
“Бында, күрәһең, урта ер бар, — тине Гуделл, — унда микроорганизмдар билдәле бер мөхиткә яраҡлашыу өсөн кислоталылыҡ кимәлен контролдә тота ала, ҡайһы бер ҙурыраҡ молекулаларҙы һаҡлап ҡала, мәҫәлән, ферменттар, шул уҡ ваҡытта бәләкәй молекулаларға еңел генә ЭСМ аша үтергә мөмкинлек бирә.
ЭКМ-ды щелочь кислотаһы менән модуляциялау микроорганизмдар өсөн микробтарға ҡаршы һәм антибиотиктарҙан һаҡлау юлы булыуы ихтимал, сөнки был препараттар араһында күптәре бик ҙур молекулаларҙан тора. Тап ошо үҙгәртеп ҡороу мөмкинлеге микробтарға ҡаршы терапиялағы төп ҡаршылыҡтарҙы еңеп сығыу өсөн асҡыс була ала, сөнки ЭСМ-ды үткәреүсән булһын өсөн манипуляциялау антибиотиктар һәм микробтарға ҡаршы препараттар һөҙөмтәлелеген яҡшырта ала.
“Әгәр беҙ айырым микробтарҙа оксалат кеүек ваҡ кислоталар биосинтезын һәм секрецияһын контролдә тота алһаҡ, микробтарға нимә инеүен дә контролдә тота алабыҙ, был беҙгә күп кенә микроб ауырыуҙарын яҡшыраҡ дауаларға мөмкинлек бирә ала”, – ти Гуделл.
Артабанғы мәғлүмәт: Габриэль Перес-Гонсалес һәм башҡалар, бета-глюкан менән оксалаттар үҙ-ара тәьҫир итешеүе: бәшмәк күҙәнәктән тыш матрица һәм метаболиттар транспорты өсөн эҙемтәләр, iScience (2023). 10.1016/j.isci.2023.106851
Опечаткаға осраһағыҙ, дөрөҫ булмаһағыҙ йәки был биттәге йөкмәткене мөхәррирләү тураһында үтенес бирергә теләһәгеҙ, рәхим итеп, ошо форманы ҡулланығыҙ. Дөйөм һорауҙар өсөн беҙҙең бәйләнеш формаһына мөрәжәғәт итегеҙ. Дөйөм кире бәйләнеш өсөн, түбәндәге йәмәғәт комментарийҙар бүлеген ҡулланығыҙ (инструкцияларҙы үтәгеҙ).
Һеҙҙең фекерҙәрегеҙ беҙҙең өсөн бик мөһим. Әммә хәбәрҙәрҙең күләме күп булыу сәбәпле, шәхси яуапҡа гарантия бирә алмайбыҙ.
Һеҙҙең электрон почта адресы тик алыусыларға хәбәр итеү өсөн ҡулланыла, кем электрон почта ебәргән. Һеҙҙең адресығыҙ ҙа, хат алыусының адресы ла башҡа маҡсатта ҡулланылмаясаҡ. Һеҙ индергән мәғлүмәттәр һеҙҙең электрон почтағыҙҙа күренәсәк һәм Phys.org тарафынан бер ниндәй ҙә формала һаҡланмаясаҡ.
Аҙна һайын һәм/йәки көн һайын яңыртыуҙарҙы һеҙҙең почта ящигында ала. Һеҙ теләһә ниндәй ваҡытта яҙылыуҙан баш тарта алаһығыҙ һәм беҙ бер ҡасан да һеҙҙең мәғлүмәттәр менән өсөнсө яҡтар менән бүлешмәйәсәкбеҙ.
Беҙ үҙебеҙҙең йөкмәткене һәр кемгә асыҡ итәбеҙ. Премиум-иҫәп яҙмаһы менән фән Х миссияһын яҡлауҙы уйлап ҡарағыҙ.
Был веб-сайт навигацияны еңеләйтеү өсөн cookie-файлдар ҡуллана, беҙҙең хеҙмәттәрҙе ҡулланыуҙы анализлай, реклама персонализация мәғлүмәттәрен йыя һәм өсөнсө яҡтарҙан йөкмәтке бирә. Беҙҙең сайтты ҡулланып, һеҙ беҙҙең хосуси сәйәсәтте һәм ҡулланыу шарттарын уҡығанығыҙҙы һәм аңлағанығыҙҙы таныйһығыҙ.