Рәхмәт һеҙгә nature.com сайтына ингәнегеҙ өсөн. Һеҙ ҡулланған браузер версияһында CSS ярҙамы сикләнгән. Иң яҡшы тәжрибә өсөн, беҙ кәңәш итәбеҙ, һуңғы версияһын ҡулланырға браузер (йәки һүндерергә совместимость режимы Internet Explorer). Өҫтәүенә, даими ярҙам тәьмин итеү өсөн, был сайтта стилдәр йәки JavaScript булмаясаҡ.
Меламин — танылған аҙыҡ-түлек бысратыусы, осраҡлы рәүештә лә, аңлы рәүештә лә айырым аҙыҡ-түлек категорияларында булыуы мөмкин. Был тикшеренеүҙең маҡсаты булып сабый аҙығы һәм һөт порошогында меламиндың асыҡланыуын һәм миҡдарын билдәләү тора. Ирандың төрлө төбәктәренән дөйөм алғанда 40 сауҙала булған аҙыҡ-түлек өлгөһө, шул иҫәптән сабый формулаһы һәм һөт порошогы анализланған. Өлгөләрҙәге яҡынса меламин миҡдары юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматография-ультрафиолет (ВЭЖХ-УФ) системаһы ярҙамында билдәләнгән. 0,1–1,2 мкг мл−1 диапазонында меламинды асыҡлау өсөн калибровка ҡойроғо (R2 = 0,9925) төҙөлгән. мкг мл−1 һәм 3 мкг мл−1 сиктәре миҡдарҙы билдәләү һәм асыҡлау тәшкил иткән. Меламин тикшерелгән сабый формулаһы һәм һөт порошогы һәм һөҙөмтәләр күрһәтеүенсә, меламин кимәле сабый формулаһы һәм һөт порошогы өлгөләрендә ярашлы рәүештә 0,001–0,095 мг кг−1 һәм 0,001–0,004 мг кг−1, ярашлы рәүештә. Был ҡиммәттәр ЕС ҡануниәтенә һәм Алиментариус кодексына ярашлы. Шуныһы мөһим: меламин составы кәмегән был һөт ризыҡтарын ҡулланыу ҡулланыусылар һаулығына ҙур хәүеф тыуҙырмай. Быны хәүефте баһалау һөҙөмтәләре лә раҫлай.
Меламин — цианамидтан алынған C3H6N6 молекуляр формулалы органик берләшмә. Һыуҙа бик түбән иретелеүсәнлеге бар, яҡынса 66% азоттан тора. Меламин — киң ҡулланылған сәнәғәт берләшмәһе, пластмасса етештереүҙә законлы ҡулланыу спектры киң, ашламалар, аҙыҡ-түлек эшкәрткән ҡорамалдар (шул иҫәптән аҙыҡ-түлек ҡаплау һәм кухня һауыт-һабаһы)1,2. Меламин шулай уҡ ауырыуҙарҙы дауалау өсөн препарат ташыусы булараҡ ҡулланыла. Меламинда азоттың юғары өлөшө берләшмәне дөрөҫ ҡулланмауға һәм аҡһым молекулаларының үҙенсәлектәрен аҙыҡ-түлек ингредиенттарына биреүҙе тәьмин итеүгә килтерергә мөмкин3,4. Шуға ла аҙыҡ-түлеккә, шул иҫәптән һөт ризыҡтарына меламин өҫтәү азотты арттыра. Шулай итеп, һөттәге аҡһымдың ысынбарлыҡтағыһынан күберәк булыуы тураһында яңылыш һығымта яһалған.
Ҡушылған һәр грамм меламин өсөн аҙыҡта аҡһым миҡдары 0,4 процентҡа артасаҡ. Әммә меламин һыуҙа ныҡ ирей, етдиерәк зыян килтерергә мөмкин. Һөт кеүек шыйыҡ продукттарға 1,3 грамм меламин өҫтәү һөттәге аҡһымды 30 процентҡа арттырырға мөмкин5,6. Меламин хайуандар һәм хатта кеше аҙыҡ-түлегенә аҡһым составын арттырыу өсөн өҫтәлһә лә7, Codex Alimentarius комиссияһы (CAC) һәм милли власть органдары меламинды аҙыҡ-түлек өҫтәмәһе булараҡ раҫламаған һәм уны йотҡан, һулыш алған йәки тире аша һеңдергән осраҡта хәүефле тип иҫәпләгән. 2012 йылда Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһының (ВОЗ) яман шеште тикшергән халыҡ-ара агентлығы меламинды 2В класлы канцероген тип иҫәпләй, сөнки ул кеше һаулығына зыянлы булыуы мөмкин8. Оҙаҡ ваҡыт меламин менән тәьҫир итеү яман шеш йәки бөйөр зыян килтерергә мөмкин2. Аҙыҡ-түлектәге меламин цианур кислотаһы менән комплекслана ала, һыуҙа иремәй торған һары кристалдар барлыҡҡа килтерә, улар бөйөр һәм ҡыуыҡ туҡымаһына зыян килтерергә мөмкин, шулай уҡ һейҙек юлдары яман шеше һәм ауырлыҡты юғалтыуға9,10. Ул киҫкен аҙыҡ-түлек менән ағыуланыу һәм, юғары концентрацияла, үлем сәбәпсе булыуы мөмкин, бигерәк тә сабыйҙар һәм бәләкәй балалар.11 Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһы (ВОЗ) шулай уҡ түҙемле көндәлек ҡулланыу (ТДИ) кеше өсөн меламин 0.2 мг/кг тән ауырлығы көнөнә) нигеҙендә CAC FDA йүнәлештәре бар.12 АҠШ Fomuug бар Ҡалдыҡ кимәле өсөн меламин 1 мг/кг сабый формулаһы һәм 2.5 мг/кг башҡа аҙыҡ-түлек.2,7 2008 йылдың сентябрендә, был хәбәр ителде, тип бер нисә илдәге сабый формулаһы етештереүселәр өҫтәгән меламин һөт порошогы үҙ продукцияһының аҡһым содержаниеһын арттырыу өсөн, һөҙөмтәлә һөт порошогы ағыулау һәм triso poision a . 294 меңдән ашыу баланы ауырытҡан, 50 меңдән ашыуын дауаханаға һалған. 13
Ҡала тормошоноң ауырлыҡтары, әсә йәки баланың ауырыуы кеүек төрлө факторҙар арҡаһында имеҙеү һәр ваҡыт мөмкин түгел, был сабыйҙарҙы ашатыу өсөн сабый һөтө ҡулланыуға килтерә. Һөҙөмтәлә, составы буйынса әсә һөтөнә мөмкин тиклем яҡын булған сабый һөтө етештереү өсөн заводтар булдырылған14. Баҙарҙа һатылған сабый аҙығы, ғәҙәттә, һыйыр һөтөнән эшләнә һәм, ғәҙәттә, майҙар, аҡһымдар, углеводтар, витаминдар, минералдар һәм башҡа берләшмәләрҙең махсус ҡатнашмаһы менән эшләнә. Әсә һөтөнә яҡын булһын өсөн, формуланың аҡһым һәм май составы төрлөсә, һөттөң төрөнә ҡарап, улар витаминдар һәм тимер кеүек минералдар кеүек берләшмәләр менән нығытыла15. Сабыйҙар һиҙгер төркөм булғанлыҡтан, ағыуланыу хәүефе булғанлыҡтан, һөт порошогы ҡулланыу хәүефһеҙлеге һаулыҡ өсөн бик мөһим. Ҡытай сабыйҙарында меламин менән ағыуланыу осрағы теркәлгәндән һуң, донъя илдәре был мәсьәләгә ныҡлы иғтибар бирҙе, был өлкәнең һиҙгерлеге лә артты. Шуға күрә сабыйҙар һаулығын һаҡлау маҡсатында сабыйҙар өсөн аҙыҡ етештереүгә контролде көсәйтеү айырыуса мөһим. Аҙыҡ-түлектә меламинды асыҡлау өсөн төрлө ысулдар бар, шул иҫәптән юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматографияһы (ВЭЖХ), электрофорез, сенсор ысул, спектрофотометрия һәм антиген-антитело ферменттары менән бәйле иммуносорбент анализ16. 2007 йылда АҠШ-тың Аҙыҡ-түлек һәм дарыуҙар идаралығы (FDA) аҙыҡ-түлектәге меламин һәм цианур кислотаһын билдәләү өсөн ВЭЖХ ысулын эшләй һәм баҫтырып сығара, был меламиндың составын билдәләү өсөн иң һөҙөмтәле ысул булып тора17.
Яңы инфраҡыҙыл спектроскопия ысулы менән үлсәүҙәрҙә сабый формулаһында меламин концентрацияһы бер килограммға 0,33-тән 0,96 миллиграммға тиклем (мг кг-1) үҙгәргән. 18 Шри-Ланкала үткәрелгән тикшеренеүҙең һөҙөмтәләре буйынса, һөт порошогында меламин кимәле 0,39-ҙан 0,84 мг кг-1 тиклем үҙгәрә. Бынан тыш, импортланған сабый аҙығы өлгөләрендә меламиндың иң юғары кимәле, ярашлы рәүештә 0,96 һәм 0,94 мг/кг. Был кимәлдәр норматив сиктән түбәнерәк (1 мг/кг), әммә ҡулланыусылар хәүефһеҙлеге өсөн мониторинг программаһы кәрәк. 19
Бер нисә тикшеренеүҙең һөҙөмтәләре буйынса Ирандың сабый аҙыҡтарында меламин кимәле тикшерелгән. Өлгөләрҙең 65% тирәһендә меламин булған, уртаса 0,73 мг/кг, максимум 3,63 мг/кг. Тағы бер тикшеренеүҙең һөҙөмтәләре буйынса, сабый аҙығында меламин кимәле 0,35-тән 3,40 мкг/кг тиклем, уртаса 1,38 мкг/кг тәшкил итә. Ғөмүмән, Ирандың сабый аҙыҡтарында меламиндың булыуы һәм кимәле төрлө тикшеренеүҙәрҙә баһаланған, ҡайһы бер өлгөләрҙә меламин көйләү органдары билдәләгән максималь сиктән (2,5 мг/кг/ем) артып киткән.
Аҙыҡ-түлек сәнәғәтендә һөт порошогының туранан-тура һәм туранан-тура ҙур ҡулланыуын һәм балаларҙы туҡландырыуҙа сабый формулаһының айырым әһәмиәтен иҫәпкә алып, был тикшеренеүҙең маҡсаты һөт порошогы һәм сабый формулаһында меламинды асыҡлау ысулын раҫлау тора. Ысынында иһә, был тикшеренеүҙең тәүге маҡсаты булып, юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматографияһы (ВЭЖХ) һәм ультрафиолет (УФ) асыҡлауы ярҙамында сабый формулаһында һәм һөт порошогында меламиндың ҡатышыуын асыҡлау өсөн тиҙ, ябай һәм теүәл миҡдар ысулын эшләү тора; Икенсенән, был тикшеренеүҙең маҡсаты Иран баҙарында һатылған сабый аҙығы һәм һөт порошогында меламин миҡдарын билдәләү ине.
Меламинды анализлау өсөн ҡулланылған приборҙар аҙыҡ-түлек етештереү урынына ҡарап төрлөсә була. Һөттә һәм сабый аҙығында меламин ҡалдыҡтарын үлсәү өсөн һиҙгер һәм ышаныслы ВЭЖХ-УФ анализы ысулы ҡулланылған. Һөт ризыҡтарында төрлө аҡһымдар һәм майҙар бар, улар меламинды үлсәүгә ҡамасаулай ала. Шуға күрә, Sun һ.б. 22, тейешле һәм һөҙөмтәле таҙартыу стратегияһы инструменталь анализ алдынан кәрәк. Был тикшеренеүҙең беҙ бер тапҡыр ҡулланыла торған шприц фильтрҙары ҡулландыҡ. Был тикшеренеүҙең, беҙ ҡулланған C18 колонкаһы айырыу өсөн меламин сабый формулаһы һәм һөт порошогы. 1-се һүрәттә меламинды асыҡлау өсөн хроматограмма күрһәтелгән. Бынан тыш, 0,1–1,2 мг/кг меламин составындағы өлгөләрҙе тергеҙеү 95%-тан 109%-ҡа тиклем үҙгәрҙе, регрессия тигеҙләмәһе y = 1,2487x − 0,005 (r = 0,9925), ә сағыштырмаса стандарт тайпылыш (RSD) ҡиммәттәре 8-гә тиклем үҙгәрҙе. Ҡулланылған мәғлүмәттәр өйрәнелгән концентрация диапазонында ысулдың ышаныслы булыуын күрһәтә (1-се табл.). мкг мл-1 һәм 3 мкг мл-1 меламиндың инструменталь сиге асыҡлау (LOD) һәм миҡдар сиге (LOQ) тәшкил иткән. Бынан тыш, меламиндың УФ спектры 242 нм-ҙа абсорбция һыҙаты күрһәтә. Асыҡлау ысулы һиҙгер, ышаныслы һәм теүәл. Был ысулды меламин кимәлен ғәҙәти билдәләү өсөн ҡулланырға мөмкин.
Ошондай уҡ һөҙөмтәләр бер нисә автор тарафынан баҫылып сыҡҡан. Һөт продукцияһында меламинды анализлау өсөн юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматография-фотодиод массивы (ВЭЖХ) ысулы эшләнгән. Һөт порошогы өсөн 340 мкг кг−1, 240 нм-ҙа сабый формулаһы өсөн 280 мкг кг−1 миҡдарҙы билдәләүҙең түбәнге сиктәре тәшкил иткән. Филацци и др. (2012) хәбәр итеүенсә, меламин сабый формулаһында ВЭЖХ ярҙамында асыҡланмаған. Әммә һөт порошогы өлгөләренең 8%-ында 0,505–0,86 мг/кг кимәлендә меламин булған. 1990 йылдарҙа был йүнәлештәге эшмәкәрлекте үҫтереүҙең төп маҡсаты булып 0,0431-0,346 мг кг-1 булыуын билдәләй. Венкатасами һ.б. (2010), йәшел химия алымы (ацетонитрилһыҙ) һәм кире фазалы юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматографияһы (РП-ВЭЖХ) сабый формулаһында һәм һөттәге меламинды баһалау өсөн ҡулланылған. Өлгө концентрацияһы диапазоны 1,0 80 г/мл һәм яуап һыҙыҡлы булды (r > 0,999). Ысул 5–40 г/мл концентрация диапазонында 97,2–101,2 тергеҙеүҙе күрһәтә һәм ҡабатлаусанлыҡ 1,0% сағыштырмаса стандарт тайпылыштан кәмерәк була. Бынан тыш, күҙәтелгән LOD һәм LOQ ярашлы рәүештә 0,1 г мл−1 һәм 0,2 г мл−124 тәшкил иткән. Луттер и др. (2011) һыйыр һөтөндә һәм һөт нигеҙендәге сабый формулаһында ВЭЖХ-УФ ярҙамында меламин бысраныуын билдәләгән. Меламин концентрацияһы <0,2-нән 2,52 мг кг-1 тиклем үҙгәргән. Һыҙыҡлы динамик диапазон ВЭЖХ-УФ ысулы һыйыр һөтө өсөн 0,05-тән 2,5 мг кг−1, сабый һөтө өсөн 0,13—6,25 мг кг−1, аҡһым массаһы өлөшө <15%, ә сабый һөтө өсөн 0,25—12,5 мг кг−1 тәшкил иткән. 0,03 мг кг-1 (0,09 мг кг-1) һыйыр һөтө өсөн, 0,06 мг кг-1 (0,18 мг кг-1) өсөн сабый формулаһы <15% аҡһым, һәм 0,12 мг кг-1 (0,36 мг кг-1 нисбәте өсөн сигнал кг-1) 3 һәм 1025 өсөн LOD һәм LOQ, ярашлы рәүештә. Дибес и др. (2012) тикшерелгән меламин кимәле сабый формулаһы һәм һөт порошогы өлгөләре ҡулланып ВЭЖХ/ДМД. Сабый өсөн иң түбән һәм иң юғары кимәлдәр ярашлы рәүештә 9,49 мг кг−1 һәм 258 мг кг−1 тәшкил иткән. 0,05 мг кг-1 асыҡлау сиге (LOD) тәшкил иткән.
Джаваид и др. 1990 йылдарҙа был йүнәлештәге эшмәкәрлекте үҫтереүҙең төп маҡсаты булып Фурье трансформацияһы инфраҡыҙыл спектроскопияһы (FT-MIR) ярҙамында сабый формулаһында меламин ҡалдыҡтары 0,002–2 мг кг−1 диапазонында булыуы тураһында хәбәр иткән (LOD = 1 мг кг−1; LOQ = 3,5 мг кг−1). Резай һәм башҡалар.27 тәҡдим иткән ВЭЖХ-DDA (λ = 220 нм) ысулын баһалау өсөн меламин һәм LOQ 0.08 мкг мл−1 һөт порошогы өсөн өлгәшкән, был был тикшеренеүҙең алынған кимәлдән түбәнерәк булған. Сун и др. ҡаты фазалы экстракция (СПЭ) ысулы менән шыйыҡ һөттә меламинды асыҡлау өсөн РП-ВЭЖХ-ДАД эшләгән. Улар 18 һәм 60 мкг кг−128 LOD һәм LOQ ала, был ғәмәлдәге тикшеренеүҙең һиҙгерерәк. Монтезано и др. 0,05-3 мг/кг миҡдар сиге менән аҡһым өҫтәмәләрендә меламин составын баһалау өсөн ВЭЖХ-ДМД ысулының һөҙөмтәлелеген раҫланы, был был тикшеренеүҙең ысулына ҡарағанда һиҙгерлеге кәмерәк булды29.
Һис шикһеҙ, аналитик лабораториялар төрлө өлгөләрҙәге бысратыусы матдәләрҙе күҙәтеп, тирә-яҡ мөхитте һаҡлауҙа мөһим роль уйнай. Әммә анализ ваҡытында күп һанлы реагенттар һәм иреткестәр ҡулланыу хәүефле ҡалдыҡтар барлыҡҡа килтерергә мөмкин. Шуға күрә йәшел аналитик химия (GAC) 2000 йылда аналитик процедуралар операторҙарға һәм тирә-яҡ мөхиткә кире йоғонтоһон кәметергә йәки бөтөрөү өсөн эшләнгән26. Меламинды асыҡлау өсөн хроматография, электрофорез, капилляр электрофорез һәм ферменттар менән бәйле иммуносорбент анализы (ИФА) кеүек традицион меламинды асыҡлау ысулдары ҡулланыла. Әммә күп һанлы асыҡлау ысулдары араһында электрохимик датчиктар үҙҙәренең һиҙгерлеге, һайлап алыусанлығы, тиҙ анализлау ваҡыты һәм ҡулланыусылар өсөн уңайлы үҙенсәлектәре арҡаһында ҙур иғтибар йәлеп иткән30,31. Йәшел нанотехнологиялар наноматериалдарҙы синтезлау өсөн биологик юлдарҙы файҙалана, улар хәүефле ҡалдыҡтар тыуҙырыуҙы һәм энергия ҡулланыуҙы кәметә ала, шуның менән тотороҡло практиканы тормошҡа ашырыуға булышлыҡ итә. Мәҫәлән, экологик яҡтан таҙа материалдарҙан эшләнгән нанокомпозиттарҙы биодатчиктарҙа меламин кеүек матдәләрҙе асыҡлау өсөн ҡулланырға мөмкин32,33,34.
Тикшеренеүҙең күрһәтеүенсә, ҡаты фазалы микроэкстракция (SPME) традицион экстракция ысулдары менән сағыштырғанда юғары энергия һөҙөмтәлелеге һәм тотороҡлолоғо арҡаһында һөҙөмтәле ҡулланыла. Экологик яҡтан таҙа һәм энергия һөҙөмтәлелеге SPME уны аналитик химияла традицион экстракция ысулдарына шәп альтернатива итә һәм өлгөләрҙе әҙерләү өсөн тотороҡлораҡ һәм һөҙөмтәлерәк ысул тәьмин итә35.
2013 йылда Ву һ.б. иммуноанализ ярҙамында сабый формулаһында меламинды тиҙ асыҡлау өсөн меламин һәм анти-меламин антитәнсәләре араһындағы бәйләнеште файҙаланған юғары һиҙгерлекле һәм һайлап алыусан өҫкө плазмон резонансы (мини-СПР) биодатчикын эшләгән. Һыйыр ҡан һыуытҡысы альбумины ҡулланып, иммуноанализ менән берләштерелгән SPR биодатчикы – ҡулланыуҙа еңел һәм арзан технология, асыҡлау сиге ни бары 0,02 мкг мл-136 тәшкил итә.
Насири һәм Аббасиан коммерция өлгөләрендә меламинды асыҡлау өсөн графен оксиды-хитозан композиттары (GOCS) менән бергә юғары потенциаллы күсмә датчик ҡулланған37. Был ысул ультраюғары һайлап алыусанлыҡ, теүәллек һәм яуап биреүҙе күрһәтте. GOCS датчигы иҫ киткес һиҙгерлек (239,1 мкМ−1), 0,01-ҙән 200 мкМ-ға тиклем һыҙыҡлы диапазон, 1,73 × 104 аффинлыҡ константаһы һәм 10 нМ-ға тиклем LOD күрһәткән. Өҫтәүенә, Чандрашехар һ.б. 2024 йылда экологик яҡтан таҙа һәм экономиялы алым ҡабул иткән. Улар экологик яҡтан таҙа ысул менән цинк оксиды нанокиҫәксәләрен (ZnO-NPs) синтезлау өсөн папайя ҡабығы экстрактын ҡайтарыусы агент булараҡ ҡулланған. Артабан сабый формулаһында меламинды билдәләү өсөн үҙенсәлекле микро-Раман спектроскопияһы ысулы эшләнә. Ауыл хужалығы ҡалдыҡтарынан алынған ZnO-NPs ҡиммәтле диагностика ҡоралы һәм меламинды күҙәтеү һәм асыҡлау өсөн ышаныслы, арзан технология булараҡ потенциалын күрһәтте38.
Ализаде и др. (2024) һөт порошогында меламинды билдәләү өсөн юғары һиҙгер металл-органик каркас (МОФ) флуоресценция платформаһын ҡулланған. 3σ/S ҡулланып билдәләнгән датчиктың һыҙыҡлы диапазоны һәм түбәнге асыҡлау сиге ярашлы рәүештә 40-тан 396,45 нМ-ға тиклем (25 мкг кг−1-ҙән 0,25 мг кг−1-гә тиклем) һәм 40 нМ (25 мкг кг−1-гә тиклем) тәшкил иткән. Был диапазон сабый формулаһында (1 мг кг-1) һәм башҡа аҙыҡ-түлек/мал аҙығы өлгөләрендә (2,5 мг кг-1) меламинды асыҡлау өсөн ҡуйылған максималь ҡалдыҡтар кимәленән (МРЛ) күпкә түбәнерәк. Флуоресцентный датчик (тербий (Tb)@NH2-MIL-253(Al)MOF) һөт порошогында меламинды асыҡлауҙа HPLC39-ға ҡарағанда юғарыраҡ теүәллек һәм анығыраҡ үлсәү мөмкинлеген күрһәтте. Йәшел химияла биодатчиктар һәм нанокомпозиттар асыҡлау мөмкинлектәрен арттырып ҡына ҡалмай, ә тотороҡло үҫеш принциптарына ярашлы экологик хәүефте лә минимумға еткерә.
Йәшел химия принциптары меламинды билдәләү өсөн төрлө ысулдарға ҡулланыла. Бер алым булып тора, йәшел дисперсив ҡаты фазалы микроэкстракция ысулын эшләү, тәбиғи поляр полимер β-циклодекстрин ҡулланып, лимон кислотаһы менән бәйләнгән һөҙөмтәле экстракция өсөн меламин 40 өлгөләренән, мәҫәлән, сабый формулаһы һәм эҫе һыу. Тағы бер ысулда һөт өлгөләрендәге меламинды билдәләү өсөн Манних реакцияһы ҡулланыла. Был ысул арзан, экологик яҡтан таҙа, һәм юғары теүәллек менән һыҙыҡлы диапазоны 0,1–2,5 ppm һәм түбән асыҡлау сиге 41. Бынан тыш, рентабелле һәм экологик яҡтан таҙа ысул өсөн миҡдар билдәләү меламин трансфран трансформировать шыйыҡса трансфан һөт һәм 1990 йылда булды. спектроскопия менән юғары теүәллек һәм асыҡлау сиктәре 1 ppm һәм 3,5 ppm, ярашлы рәүештә 42. Был ысулдар йәшел химия принциптарын меламинды билдәләү өсөн һөҙөмтәле һәм тотороҡло ысулдар эшләүгә ҡулланыуҙы күрһәтә.
Бер нисә тикшеренеүҙең инновацион ысулдарын тәҡдим итеү өсөн меламин асыҡлау, мәҫәлән, ҡаты фазалы экстракция һәм юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматографияһы ҡулланыу (ВЭЖХ)43, шулай уҡ тиҙ юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматографияһы (ВЭЖХ), был ҡатмарлы алдан эшкәртергә йәки ион-пар кәметергә wamical реагенттар талап итмәй the cheby4. Был алымдар һөт ризыҡтарында меламинды билдәләү өсөн аныҡ һөҙөмтә биреп кенә ҡалмай, ә йәшел химия принциптарына ярашлы, хәүефле химик матдәләрҙе ҡулланыуҙы минималь кимәлгә еткерә һәм аналитик процестың дөйөм экологик йоғонтоһон кәметә.
Ҡырҡ өлгө төрлө маркалар өс тапҡыр тикшерелгән, һәм һөҙөмтәләр таблицала бирелгән 2. Меламин кимәле сабыйҙар өсөн формула һәм һөт порошогы өлгөләрендә 0,001 0,004 мг/кг һәм 0,001 0,095 мг/кг, ярашлы рәүештә. Балалар өсөн өс йәш төркөмө араһында һиҙелерлек үҙгәрештәр күҙәтелмәгән. Бынан тыш, һөт порошогының 80 процентында меламин асыҡланған, әммә сабыйҙар өсөн 65 процент һөт аҙығында меламин бысранған.
Сәнәғәт һөтө порошогында меламин миҡдары сабый һөтөнә ҡарағанда юғарыраҡ булған, айырма һиҙелерлек булған (р<0,05) (2-се һүрәт).
Алынған һөҙөмтәләр FDA билдәләгән сиктәрҙән түбән булды (1 һәм 2,5 мг/кг түбән). Бынан тыш, һөҙөмтәләр CAC (2010) һәм EU45,46 билдәләгән сиктәргә ярашлы, йәғни рөхсәт ителгән максималь сик сабыйҙар өсөн 1 мг кг-1, һөт продукцияһы өсөн 2,5 мг кг-1 тәшкил итә.
2023 йылда Ганати һәм башҡалар тарафынан үткәрелгән тикшеренеүҙең һөҙөмтәләре буйынса, Иранда ҡапланған һөттөң төрлө төрҙәрендә меламин миҡдары 50,7-нән 790 мкг кг-1 тиклем үҙгәргән. Улар һөҙөмтәләре FDA рөхсәт ителгән сиктән түбән булды. Беҙҙең һөҙөмтәләр Шодер һәм башҡаларҙан түбәнерәк.48 һәм Рима һәм башҡалар.49. Шодер и др. (2010) асыҡлауынса, һөт порошогында (n=49) ИФА ярҙамында билдәләнгән меламин кимәле 0,5-тән 5,5 мг/кг тиклем үҙгәрә. Рима и др. һөт порошокындағы меламин ҡалдыҡтарын флуоресценция спектрофотометрияһы ярҙамында анализлай һәм һөт порошогында меламиндың 0,72—5,76 мг/кг булыуын асыҡлай. 2011 йылда Канадала шыйыҡса хроматографияһы (LC/MS) ярҙамында сабый формулаһында (n=94) меламин кимәлен күҙәтеү өсөн тикшеренеүҙе үткәргәндәр. Меламин концентрацияһы ҡабул итеү сикенән түбәнерәк булыуы асыҡланған (алдан стандарт: 0,5 мг кг−1). Мутлашыу менән асыҡланған меламин кимәленең аҡһым составын арттырыу өсөн ҡулланылған тактика булыуы ихтимал түгел. Әммә уны ашламалар ҡулланыу, һауыт эсендәге әйберҙәрҙең икенсе урынға күсерелеүе йәки шуға оҡшаш факторҙар менән аңлатып булмай. Бынан тыш, Канадаға индерелгән һөт порошогында меламин сығанағы асыҡланмаған50.
Хәсәни и др. 2013 йылда Иран баҙарында һөт порошогы һәм шыйыҡ һөттә меламин миҡдарын үлсәгән һәм ошондай уҡ һөҙөмтәләр тапҡан. Һөҙөмтәләр күрһәтеүенсә, бер марка һөт порошогы һәм шыйыҡ һөттән башҡа, ҡалған бөтә өлгөләр ҙә меламин менән бысранған, һөт порошогында 1,50-нән 30,32 мкг г−1, һөттә 0,11-ҙән 1,48 мкг мл−1 тиклем. Шуныһы иғтибарға лайыҡ: өлгөләрҙең береһендә лә цианур кислотаһы табылмаған, был ҡулланыусылар өсөн меламин менән ағыуланыу мөмкинлеген кәметкән. 51 Алдағы тикшеренеүҙәрҙә һөт порошогы булған шоколад продукттарында меламин концентрацияһы баһаланған. Импорт өлгөләренең яҡынса 94 процентында һәм Иран өлгөләренең 77 процентында меламин булған. Импорт өлгөләрендә меламин кимәле 0,032-нән 2,692 мг/кг тиклем, ә Иран өлгөләрендә 0,013-тән 2,600 мг/кг тиклем үҙгәргән. Ғөмүмән, меламин асыҡланған 85% өлгөләр, әммә бер генә аныҡ бренд рөхсәт ителгән сиктән юғары кимәлдә булған.44 Tittlemier et al. һөт порошогында меламин кимәле 0,00528-ҙән 0,0122 мг/кг тиклем булыуы тураһында хәбәр иткән.
3-сө таблицала өс йәш төркөмө буйынса хәүефте баһалау һөҙөмтәләре дөйөмләштерелә. Хәүеф бөтә йәш төркөмдәрендә лә 1-ҙән кәмерәк булған. Шулай итеп, сабый формулаһындағы меламиндан һаулыҡ өсөн канцероген булмаған хәүеф юҡ.
Һөт ризыҡтарында бысраныу кимәленең түбәнерәк булыуы әҙерләү ваҡытында аңлы рәүештә бысраныуҙан, ә юғарыраҡ кимәлдә аңлы рәүештә өҫтәүҙәрҙән килеп сығыуы ихтимал. Бынан тыш, меламин кимәле түбән булған һөт ризыҡтарын ҡулланыуҙан кеше һаулығы өсөн дөйөм хәүеф түбән тип иҫәпләнә. Һығымта яһарға мөмкин, тип ҡулланыу продукцияһы составында түбән кимәлдә меламин ҡулланыусылар һаулығы өсөн бер ниндәй ҙә хәүеф тыуҙырмай52.
Һөт сәнәғәтендә аҙыҡ-түлек хәүефһеҙлеге менән идара итеүҙең мөһимлеген иҫәпкә алып, бигерәк тә халыҡ һаулығын һаҡлау йәһәтенән, һөт порошогы һәм сабый аҙыҡтарында меламин кимәлен һәм ҡалдыҡтарын баһалау һәм сағыштырыу ысулын эшләү һәм раҫлау иң мөһиме. Балалар өсөн аҙыҡ һәм һөт порошогында меламинды билдәләү өсөн ябай һәм теүәл ВЭЖХ-УФ спектрофотометрик ысул эшләнгән. Ысулдың ышаныслылығын һәм теүәллеген тәьмин итеү өсөн раҫланған. Ысулдың асыҡлау һәм миҡдар сиктәре сабый аҙығы һәм һөт порошогында меламин кимәлен үлсәү өсөн етерлек һиҙгер булыуы күрһәтелгән. Беҙҙең мәғлүмәттәр буйынса, Иран өлгөләренең күбеһендә меламин асыҡланған. Бөтә асыҡланған меламин кимәле CAC билдәләгән рөхсәт ителгән максималь сиктәрҙән түбәнерәк булған, был һөт продукцияһының был төрҙәрен ҡулланыу кеше һаулығы өсөн хәүеф тыуҙырмауын күрһәтә.
Ҡулланылған бөтә химик реагенттар аналитик сортлы була: меламин (2,4,6-триамино-1,3,5-триазин) 99% таҙа (Сигма-Олдрич, Сент-Луис, штат Моссачусетс); ВЭЖХ-сортлы ацетонитрил (Мерк, Дармштадт, Германия); ультратаҙа һыу (Миллипор, Морфхайм, Франция). Бер тапҡыр ҡулланыла торған шприц фильтрҙары (Хромафил Хтра ПВДФ-45/25, поралар ҙурлығы 0,45 мкм, мембрана диаметры 25 мм) (Машере-Нагель, Дюрен, Германия).
Өлгөләрҙе әҙерләү өсөн ультратауышлы ванна (Эльма, Германия), центрифуга (Beckman Coulter, Krefeld, Германия) һәм ВЭЖХ (KNAUER, Германия) ҡулланылған.
УФ-детектор менән йыһазландырылған юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматографы (KNAUER, Германия) ҡулланылған. ВЭЖХ анализы шарттары түбәндәгесә булған: ODS-3 C18 аналитик колонкаһы (4,6 мм × 250 мм, киҫәксәләр ҙурлығы 5 мкм) (МЗ, Германия) менән йыһазландырылған UHPLC Ultimate системаһы ҡулланылған. ВЭЖХ элюент (мобиль фаза) булды ТФА/метанол ҡатнашмаһы (450:50 мл) тиҙлеге менән 1 мл мин-1. Асыҡлау тулҡынының оҙонлоғо 242 нм тәшкил иткән. Инъекция күләме 100 мкл, колонка температураһы 20 °C тәшкил иткән. Препараттың һаҡланыу ваҡыты оҙаҡ булғанлыҡтан (15 минут), сираттағы уколды 25 минуттан һуң эшләргә кәрәк. Меламин стандарттарының һаҡлау ваҡытын һәм УФ спектры пигын сағыштырыу юлы менән билдәләнгән.
Һыу ҡулланып меламиндың стандарт иретмәһе (10 мкг/мл) әҙерләнә һәм яҡтылыҡтан йыраҡ һыуытҡыста (4 °C) һаҡлана. Запас иретмәһен күсмә фаза менән һыуытып алабыҙ һәм эш стандарт иретмәләр әҙерләйбеҙ. Һәр стандарт иретмәне ВЭЖХ-ға 7 тапҡыр индерәләр. 10-сы калибровка тигеҙләмәһе билдәләнгән пик майҙанын һәм билдәләнгән концентрацияны регрессия анализы ярҙамында иҫәпләнгән.
Коммерция һыйыр һөтө порошогы (20 өлгө) һәм өлгөләре төрлө маркалар һыйыр һөтө нигеҙендә сабый формулаһы (20 өлгө) урындағы супермаркеттарҙан һәм дарыуханаларҙан һатып алынған Иранда төрлө йәш төркөмдәрендәге сабыйҙарҙы туҡландырыу өсөн (0–6 ай, 6–12 ай һәм температурала ҡайнатылған) °C) анализға тиклем. Һуңынан 1 ± 0,01 г гомогенлаштырылған һөт порошогы үлсәнә һәм ацетонитрил:һыу (50:50, күләм/күләм; 5 мл) менән ҡатнаштырыла. Ҡатнашма 1 минут болғата, һуңынан ультратауыш ваннаһында 30 минут ультразвук, һәм, ниһайәт, 1 минут селпәрәмә килтерелә. Һуңынан ҡатнашма 9000 × г 10 минут бүлмә температураһында центрифугалана һәм супернатант 2 мл автопробирка флаконға 0,45 мкм шприц фильтры ярҙамында фильтрлана. Һуңынан фильтрат (250 мкл) һыу менән ҡатнаштырыла (750 мкл) һәм ВЭЖХ системаһына инъекциялана10,42.
Ысулды раҫлау өсөн беҙ оптималь шарттарҙа тергеҙеүҙе, теүәллекте, асыҡлау сиген (LOD), миҡдарҙы билдәләү сиген (LOQ) һәм теүәллекте билдәләнек. LOD тип билдәләнде өлгө содержаниеһы менән пик бейеклеге өс тапҡыр башланғыс шау-шыу кимәле. Икенсе яҡтан, өлгө содержаниеһы менән пик бейеклеге 10 тапҡыр сигнал-шум нисбәте LOQ тип билдәләнде.
Ҡоролманың яуабы ете мәғлүмәт нөктәһенән торған калибровка ҡойроғо ярҙамында билдәләнгән. Төрлө меламин составы ҡулланылған (0, 0,2, 0,3, 0,5, 0,8, 1 һәм 1,2). Меламин иҫәпләү процедураһының һыҙыҡлылығы билдәләнгән. Бынан тыш, буш өлгөләргә бер нисә төрлө кимәлдәге меламин өҫтәлгән. 0,1-1,2 мкг мл-1 стандарт меламин иретмәһен сабый һөтө һәм порошок өлгөләренә өҙлөкһөҙ инъекциялау юлы менән калибровка ҡойроғо төҙөлгән һәм уның R2 = 0,9925. Теүәллек процедураның ҡабатланыусанлығы һәм ҡабатланыусанлығы буйынса баһаланған һәм тәүге һәм артабанғы өс көндәрҙә (өс тапҡыр) өлгөләр индереү юлы менән өлгәшелгән. Ысулдың ҡабатланыусанлығы өҫтәлгән меламиндың өс төрлө концентрацияһы өсөн РСД % иҫәпләү юлы менән баһаланған. Теүәллекте билдәләү өсөн һауығыу тикшеренеүҙәре үткәрелгән. Экстракция ысулы менән тергеҙеү дәрәжәһе сабый һөтө һәм ҡоро һөт өлгөләрендә меламин концентрацияһының өс кимәлендә (0,1, 1,2, 2) иҫәпләнгән9,11,15.
Яҡынса көндәлек ҡабул итеү (ЭДИ) түбәндәге формула буйынса билдәләнгән: ЭДИ = Ci × Cc/BW.
Ҡайҙа Ci — уртаса меламин миҡдары, Cc — һөт ҡулланыу һәм BW — балалар уртаса ауырлығы.
Мәғлүмәттәрҙе анализлау SPSS 24 программаһы ярҙамында башҡарылған, нормальлыҡ Колмогоров-Смирнов тесты ярҙамында тикшерелгән; бөтә мәғлүмәттәр ҙә параметрлы булмаған һынауҙар булды (р = 0). Шуға күрә төркөмдәр араһындағы һиҙелерлек айырмаларҙы билдәләү өсөн Крускал-Уоллис тесты һәм Манн-Уитни тесты ҡулланылған.
Ингельфингер, кесе Меламин һәм уның донъя аҙыҡ-түлек бысраныуына йоғонтоһо. Яңы Англия медицина журналы 359 (26), 2745-2748 (2008).
Линч, Р.А., и др. Балалар мискәләрендә меламин миграцияһына рН-дың йоғонтоһо. Халыҡ-ара аҙыҡ-түлек бысраныу журналы, 2, 1–8 (2015).
Барретт, М.П. һәм Гилберт, И.Х.Трипаносомалар эске өлөшөнә ағыулы берләшмәләрҙе маҡсат итеп ҡуйыу. Паразитологияла алға китеш 63, 125—183 (2006).
Нирман, М.Ф., и др. In vitro һәм in vivo баһалау меламин дендримеры наркотиктар тапшырыу саралары булараҡ. Халыҡ-ара фармация журналы, 281 (1-2), 129-132 (2004).
Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһы. 1–4-се эксперттар осрашыуҙары меламин һәм цианур кислотаһының токсикологик аспекттарын тикшерергә (2008).
Хоу, АК-С., Кван, Т.Х. һәм Ли, П.К.-Т. Меламин токсиклығы һәм бөйөр. (2), 245-250 (2009) Америка нефрология йәмғиәте журналы.
Һөт продукттарында меламинды юғары етештереүсәнлекле шыйыҡса хроматографияһы (ВЭЖХ) ярҙамында асыҡлау өсөн яңы IMAC адсорбентын эшләү. 100-сө аҙыҡ-түлек синтезы һәм анализы журналы, 103931 (2021).
Чансуварн, В., Паника, С. һәм Имим, А. Манних йәшел реакцияһы нигеҙендә шыйыҡ һөттә меламинды ябай спектрофотометрик билдәләү. Спектрохим. Акта А өлөшө Мол. Биомол. Спектроск. 113, 154—158 (2013).
Һөт порошогы һәм пангазиус өлгөләрендә меламинды ВЭЖХ/диодлы массив хроматографияһы ярҙамында билдәләү. 137, 2161-0525.1000137 (2012).
Скиннер, К.Г., Томас, Дж.Д., һәм Остерло, Дж.Д. Меламин токсиклығы. Медицина токсикологияһы журналы, 6, 50–55 (2010).
Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһы (ВОЗ), токсикология һәм һаулыҡ һаҡлау аспекттары меламин һәм цианур кислотаһы: Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһы/ФАО эксперттар осрашыуы отчеты ярҙамында Һаулыҡ һаҡлау Канада, Оттава, Канада, 1-4 декабрь 2008 (2009).
Корма, С.А., и др. Яңы функциональ структур липидтар һәм коммерция сабый өсөн порошок составында липидтар составын һәм сифатын сағыштырмаса өйрәнеү. Европа аҙыҡ-түлек тикшеренеүҙәре һәм технологиялары 246, 2569-2586 (2020).
Эль-Васиф, М. һәм Хашем, Х. Пальма майы ҡулланып, туҡлыҡлылыҡ ҡиммәтен, сифат атрибуттарын һәм һаҡлау ваҡытын арттырыу. Яҡын Көнсығыш ауыл хужалығы тикшеренеүҙәре журналы 6, 274-281 (2017).
Йин, В., и др. Меламинға ҡаршы моноклональ антитәнсәләр етештереү һәм сей һөттә, ҡоро һөттә һәм мал аҙығында меламинды асыҡлау өсөн туранан-тура конкурентлы ИФА ысулын эшләү. 14-се һанлы ауыл хужалығы һәм аҙыҡ-түлек химияһы журналы.